Promieniowanie UV.

Promieniowanie UV.

Oko ludzkie widzi tylko promieniowanie elektromagnetyczne (światło) o długości fali nie mniejszej, niż około 0,00038mm (ma ono dla ludzkiego oka barwę fioletową) i nie dłuższej, niż 0,00076mm (ma ono barwę czerwoną). Jednakże, jak pisze Andrzej Marks dopiero w XIX w. dowiedzieliśmy się, że oprócz promieniowania widzialnego istnieje jeszcze inne promieniowanie elektromagnetyczne, nie będące dla ludzkiego oka widoczne. Odkrycia tego dokonał wybitny astronom angielski- Friedrich William Herschel (1738-1822). Wykonał on proste, lecz bardzo ważne doświadczenie. Za pomocą pryzmatu rozłożył promienie słoneczne w barwne pasmo (widmo).
Ultrafiolet (UV, promieniowanie ultrafioletowe, nadfiolet) to promieniowanie elektromagnetyczne o długości fali krótszej niż światło widzialne i dłuższej niż promieniowanie rentgenowskie (ang. X-rays). Oznacza to zakres długości od 100 nm do 380 nm. Słowo "ultrafiolet" oznacza "powyżej fioletu" i utworzone jest z łacińskiego słowa "ultra" (ponad) i słowa "fiolet" oznaczającego barwę o najmniejszej długości fali w świetle widzialnym. Dawniej było nazywane promieniowaniem "pozafiołkowym". Z powodu zbyt silnego pochłaniania dalekiego ultrafioletu przez atmosferę ziemską, obserwacje ciał niebieskich nie mogły być prowadzone aż do czasu wyniesienia przyrządów astronomicznych w kosmos. Dopiero wyniesienie ponad atmosferę teleskopów a szczególnie teleskopu Hubble'a pozwoliło na obserwację ciał niebieskich wysyłających ultrafiolet. Współczesna astronomia opanowała metody rejestrowania i badania promieniowania podczerwonego ciał niebieskich, jak też promieniowania nadfioletowego. W związku z tym obecność w atmosferze ziemskiej powłoki ozonowej nie jest dla astronomów obojętne, ponieważ ozonosfera uniemożliwia obserwowanie na powierzchni Ziemi promieniowania nadfioletowego z Kosmosu, o długości fali mniejszej niż 0,000289 mm, a choć przepuszcza promieniowanie nadfioletowe o długości większej, to jednak bardzo je osłabia. Problem ten został rozwiązany za pomocą sztucznych satelitów Ziemi. Na jednym z nich naukowcy umieścili wielki teleskop astronomiczny- zwany teleskopem Hubbla. Jednak o wiele ważniejsze jest to, że promieniowanie nadfioletowe wywiera bardzo szkodliwy wpływ na organizmy żywe, a w dużych ilościach jest wręcz zabójcze. Należy sobie zdawać sprawę z tego, że gdyby w stratosferze nie było cieniutkiej warstwy ozonowej, to życie na powierzchni naszej planety byłoby niemożliwe. Zresztą, gdy przed miliardem lat nie było w atmosferze ziemskiej tlenu, a więc i ozonu- na powierzchni Ziemi nie było żadnego życia. Życie zaczęło powstawać w głębi oceanów, pod ochronną warstwą wody. W momencie gdy glony zaczęły wytwarzać tlen, który przenikał do atmosfery, życie mogło „wyjść” na powierzchnię lądów. Nie należy więc dziwić się, że zanik ozonu interesuje nie tylko uczonych. Sprawa ta dotyczy nas wszystkich, więcej, sprawa ta dotyczy wszelkiego życia na naszym globie.